…σχετικά με τη θρησκεία κατά Herman Hesse

Posted: Απρίλιος 25, 2011 in αποσπάσματα από βιβλία
Ετικέτες: ,

Κάθε θρησκεία είναι περίπου όσο καλή είναι και κάθε άλλη. Σε κάθε θρησκεία ο άνθρωπος έχει τη δυνατότητα είτε να γίνει σοφός, είτε ν’ ασκήσει την πιο ανόητη μορφή ειδωλολατρείας. Αλλά σχεδόν όλη η αληθινή γνώση της ανθρωπότητας έχει συσσωρευτεί στις θρησκείες, ιδιαίτερα στις μυθολογίες. Κάθε μυθολογία είναι «πλαστή», αν δεν αντιμετωπισθεί με ευλάβεια· ωστόσο κάθε μυθολογία είναι ένα κλειδί που μπορεί ν’ ανοίξει την καρδιά του κόσμου· όλες γνωρίζουν τον τρόπο να μεταμορφώνουν τη λατρεία του εαυτού μας σε θεία λατρεία.

Κατά τη γνώμη μου το ανθρωπιστικό ιδεώδες δεν είναι καλύτερο από το θρησκευτικό ιδεώδες· ούτε και μπορώ να θεωρήσω τη μια θρησκεία καλύτερη από την άλλη. Θα μου ήταν αδύνατο να ανήκω σε μια οποιαδήποτε εκκλησία, επειδή από τις εκκλησίες λείπει η ανοχή και η ελευθερία του πνεύματος, κι επειδή η κάθε εκκλησία θεωρεί ότι αυτή είναι η καλύτερη και όσοι δεν ανήκουν σε αυτή σφάλλουν.
Ο δρόμος προς τις εκκλησίες είναι εύκολο να βρεθεί, οι πόρτες είναι διάπλατες, και η προπαγάνδα δε λείπει.

Όταν μιλάω με αυτούς που ανήκουν σε μια εκκλησία ή θρησκευτική κοινότητα, προσέχω να μην πω τίποτα που θα μπορούσε να υπονομεύσει την πίστη τους. Για τους περισσότερους ανθρώπους είναι κάτι το ιδιαίτερα καλό το ν’ ανήκουν σε μια εκκλησία ή μια πίστη. Η πρώτη εμπειρία εκείνων που απομακρύνονται είναι μια μοναξιά που κάνει πολλούς από αυτούς ν’ αποζητούν την κοινότητα που άφησαν πίσω τους. Μόνο πολύ αργότερα πρόκειται ν’ ανακαλύψουν ότι έχουν γίνει μέλη μιας καινούργιας κοινότητας, μεγάλης αλλά αόρατης, που περικλείει όλους τους λαούς και όλες τις θρησκείες. Θα έχουν γίνει φτωχότεροι από την άποψη των δογματικών εθνικών αγαθών, αλλά πλουσιότεροι από την άποψη της συγγένειας με τις ψυχές όλων των εποχών, των εθνών και των γλωσσών.

Αυτός που λέει όχι στον εαυτό του δεν μπορεί να πει ναι στον Θεό.

♦ Θεωρώ ότι το να συγχέει κανείς τα εσωτερικά με τα εξωτερικά καθήκοντα, την ψυχή με την πολιτική, αποτελεί ένα από τα πιο τραγικά θέματα της ιστορίας – και αυτό γιατί δεν πιστεύω ότι η Βασιλεία του Θεού είναι κάπου αλλού από εκεί που ο Ιησούς είπε στους μαθητές του ότι βρίσκεται: δηλαδή, μέσα μας.

Η συνείδησή μας είναι μεγάλη αυθεντία, αλλά αμφιβάλλω αν είναι πάντα η φωνή του Θεού· και χωρίς αμφιβολία είναι καλό το ότι σε αυτή την αυθεντία αντιτίθεται μια άλλη, η καθαρή ορμή της ζωής.

♦ Θεωρώ την ευλάβεια σαν την πιο σημαντική αρετή, αυτή που αξίζει περισσότερο από όλα τα ταλέντα. Όταν αναφέρομαι στην ευλάβεια δεν εννοώ την καλλιέργεια συναισθημάτων δέους στη ψυχή μας· πάνω απ’ όλα εννοώ το σεβασμό του ατόμου για τον κόσμο σαν σύνολο, για τη φύση, για τους συνανθρώπους του, ένα συναίσθημα συμμετοχής και κοινής ευθύνης.

Επιμένουμε ότι η ζωή πρέπει να έχει ένα νόημα – αλλά δεν είναι δυνατόν να έχει κανένα περισσότερο νόημα από αυτό που εμείς οι ίδιοι είμαστε σε θέση να της δώσουμε. Επειδή οι άνθρωποι αυτό δεν μπορούν να το πετύχουν από μόνοι τους, οι θρησκείες και οι φιλοσοφίες προσπάθησαν να δώσουν μια παγηγορητική απάντηση σε αυτό το ερώτημα.
Όλες ο απαντήσεις που έδωσαν στο τέλος λένε το ίδιο πράγμα: όσο περισσότερο είμαστε ικανοί ν’ αγαπήσουμε, και να δοθούμε σε κάτι, τόσο περισσότερο νόημα θα είναι δυνατόν ν’ αποκτήσει η ζωή μας.

Απόσπασμα από το: «Σκέψεις και δοκίμια» του Herman Hesse, εκδόσεις Νεφέλη.
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s